De lente is begonnen, de winter is voorbij.

lente, winter

Schilderij(zonder titel, 1925)
Alfons Walde

De winter roept tegenstrijdige gevoelens op: sneeuw, ijs en sneeuwstormen teisteren ons, het landschap wordt van een ijzig blauwig kleur met spookachtige schaduwen.

Voor de Romeinen was de beschaving verbonden met streken waar een gematigde temperatuur heerste. Vandaar dat zij centraal en noord Europa als barbaars beschouwden, bewoond door mensen, die gedurende die lange winters niets anders te doen hadden dan drinken om daarna buiten te gaan vechten.

Winter betekent niet alleen angst en gevaar maar ook durf, ‘een veldslag winnen in de winter’ impliceert geweldige dapperheid,maar ook verveling, neergang en onvrijwillig nietsdoen.

Vanaf het einde van de middeleeuwen tot aan de 18e eeuw werd de winter altijd afgebeeld als een oude man die onvruchtbaarheid verbeeldde, wachtend op de dood.

Pas met het verschijnen van de wintersport aan het einde van de negentiende eeuw kwam het plezier van de winter. Francois Walter een Zwitsers historicus noemt het: ‘erotisering van de bergen’. Ansichtkaarten met in bontmantels gehulde vrouwen en op affiches van de Oostenrijkse schilder Alfons Walde, glijden naakte Sylphides op skies door de sneeuw.

Bijna dezelfde tijd maar in een heel andere sfeer kwamen er sprookjes uit, die de winter plaatsen in een betoverende fantasiewereld. Anderson natuurlijk met ‘De Sneeuwkoningin’ of het o zo bekende ‘Het meisje met de zwavelstokjes’, maar ook en vooral Charles Dickens met ‘Christmas Carol’.

Tussen 1550 en 1650 (ook wel tot de 19e eeuw) heerste de Kleine IJstijd. Het was toen zo koud dat de gemiddelde temperatuur weken lang niet boven de 10 º C uitkwam. Baby-tjes bevroren in de wieg en de snor van Henri IV bevroor.

Hoewel wij tegenwoordig alle middelen hebben om ons tegen kou en warmte te beschermen krijgt de winter het nog steeds voor elkaar het maatschappelijk functioneren te ontwrichten: verlammend lange files, leidingen die springen, auto’s die dwars over de weg staan. Dit heeft niets heroïsch of magisch.

(bewerkt naar een artikel in Le Monde van 22 maart 2014)

Getagged , , , , ,

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.